Share

Saturday, July 26

مرکز IC 1805

ابرهای کیهانی در قلب سحابی نشری IC 1805، اشکال زیبایی را پدید آورده اند. این نقش های زیبا را باد ها و تابش های قوی حاصل از ستارگان پرجرم، داغی پدید آورده که به تازگی در خوشه ی ستاره ای آن متولد شده اند. در این نمای رنگی از آسمان می توان این خوشه را در سمت راست دید که تنها یک و نیم میلیون سال سن دارد و در امتداد آن می توان هیولای تاریکی را دید که ابری است از غبار های تیره که جلوی نور سحابی اتم های درخشان را می گیرد. همنشینی اجرامی که یکی با تلسکوپ های کوچک و دیگری با تلسکوپ های بزرگ دیده می شود. گستره ای این تصویر نزدیک به 15 سال نوری است و در آن درخشش اتم های هیدروژن با رنگ سبز، اتم های گوگرد با رنگ قرمز و اتم های اکسیژن با رنگ آبی مشخص شده است. این تصویر عریض تر نمای ساده تری از IC 1805 را نشان می دهد. پوشته ی خارجی مواد آن دلیل نامی است که به آن داده اند! سحابی قلب. IC 1805 در فاصله ی 7500 سال نوری از ما و در صورت فلکی ذات الکرسی جای گرفته است.

منبع

Monday, July 21

مجموعه ي برخوردي

آينده ي اين كهكشان ها چه خواهد بود؟ كهكشانهاي مارپيچي NGC 5426 و NGC 5427 به شكلي خطرناك به هم نزديك شده نزديك شده اند. برخوردي(فارسي) در حال وقوع است كه هريك مي توانند پيروز آن باشند. در بيشتر مواقع زماني كه كهكشان ها برخورد مي كنند، كهكشان بزرگتر، كهكشان هاي كوچك را مي بلعد. اما زماني كه دو كهكشان تقريبا هم اندازه به هم برخورد مي كنند، هر يك در فضا گسترش مي يابند؛ با بازوهايي گسترده و هسته اي متمركز در ميان. اگر در زمان ده ها ميليون سال به جلو برويم در روند برخورد، ستارگان در وضعيتي مشابه بدون برخورد از كنار هم عبور مي كنند و نيروهاي كشندي، مجموعه هايي از گازهاي گداخته را پديد مي آورند كه از درون آنها ستارگان جديد متولد مي شوند. بررسي هاي دقيقي كه روي اين عكس كه توسط تلسكوپ جنوبي 8 متري جميني در شيلي گفته شده، نشان مي دهد، پلي از مواد هم اكنون اين دو هيولا را به هم وصل كرده است. اين كهكشان ها در فاصله ي 90 ميليون سال نوري از ما در صورت فلكي سنبله جاي گرفته اند و گستره ي آنها در كيهان 130 هزار سال نوري است. اين مجموعه را با نام Apr 271 كهكشان راه شيري ما هم پنج ميليارد سال ديگر برخورد مشابهي را به همسايه ي كهكشاني مان، آندرومدا خواهد داشت.

Saturday, July 19

M16 و سحابی عقاب

M16 گستره ای است در کیهان که توسط گازهای گداخته ی زاینده ی ستارگان احاطه شده و آن را با نام «سحابی عقاب» هم می شناسیم. این تصویر دقیق، جزئیات فوق العاده ای از ساختار های درونی این سحابی را نشان می دهد. ساختارهایی(فارسی) که با عکس های زیبای هابل معروف شده اند. ستون های چگال و پر از گرد و غباری که در میانه ی تصویر جای دارند و آنها را «خرطوم فیل» و «ستون های آفرینش» می نامیم. این ستون های گستره ای به وسعت چند سال نوری دارند ولی در حال انقباض هستند و در نهایت به تولد یک ستاره منتهی خواهند شد. تابش های قدرتمند خوشه ی ستاره ای، مواد کناره های ساختار را فرسایش داده و ستاره های در حال تشکیل درون آن را آشکار می کند. در امتداد همین ستون ها در سمت چپ و بالاتر در تصویر، ناحیه ی زایشی دیگری وجود دارد. ستونی از گرد و غبار که با نام «روح سحابی عقاب»(فارسی) شناخته می شود. M16 و سحابی عقاب در فاصله ی 7000 سال نوری از ما در کیهان جای گرفته اند و هدف های آسانی در منطقه ای غنی از سحابی ها برای جویندگان آسمان با دوربین های دوچشمی و تلسکوپ های کوچک به حساب می آیند. این مجموعه در صورت فلکی مار جای دارد.

Monday, July 14

تغییر اندازه ی مریخ در آسمان

آیا مریخ همواره در آسمان یکسان دیده می شود؟ خیر، زمین و مریخ هر دو به گرد خوردشید، می گردند و در طی این حرکت نزدیک و دور شدن آنها از هم باعث می شود قطرظاهری مریخ در آسمان زمین کم و زیاد شود. تصویر فوق در «انسشد» (Enschede) واقع در هلند و از ترکیب 30 عکس در طی سال گذشته و امسال (2007 و 2008 میلادی) به دست آمده است که تمامی آنها با یک بزرگ نمایی گرفته شده اند. زمانی که زمین و مریخ در طرف های مختلف خورشید واقع شده اند، مریخ نسبت به سایر مواقع کوچکتر دیده می شود. از طرفی دیگر، زمانی که مریخ و زمین بهم نزدیک هستند، مریخ بزرگ تر و درخشانتر دیده می شود. در تابستان سال 1382 (آگوست سال 2033 میلادی)، مقابله ی زمین و مریخ، دیدن بزرگترین مریخ دوران معاصر را از روی زمین در پی داشت. ما هیچگاه از مریخ هلالی نخواهیم دید، چراکه مریخ نسبت به زمین از خورشید دورتر است. همچنین در تصاویر بالا؛ کلاهک قطبی، خاک های تیره و روشن و ابرها را می توان در مریخ دید. همچنین در عکس های اول می توان یک طوفان شن که سیاره را در بر گرفته هم تشخیص داد. مقابله ی بعدی زمین و مریخ، وقتی زمین در حرکت مداری از مریخ جلو تر برود روی می دهد و زمان آن سال 1389 خواهد بود.

Saturday, July 12

ژرفای NGC7331

NGC 7331 بزرگ است، زیباست و بارها با راه شیری(فارسی) ما مقایسه شده. در صورت فلکی «فرس اعظم»(اسب بزرگ) و با فاصله ی 50 میلیون سال نوری از ما در آسمان جای گرفته. NGC 7331 مدتها پیش و در ابتدا به عنوان یک «سحابی مارپیچی» شناخته شد و در حقیقت یکی از درخشانترین کهشکان های آسمان است ک در فهرست معروف شارل مسیه در قرن هجدهم قرار نگرفت. بخاطر وضعیت قرار گیری مایل کهکشان نسبت به خط دید مستقیم ما، نوردهی های با مدت بالای تلسکوپی از آن، تصاویری عمیق را پدید می آورند. در این عکس، حضور کهکشان های دوردست در پشت این جهان جزیره ای، ژرفای دید را بهتر نشان می دهد. کهکشان هایی که پشت NGC 7331 دیده می شوند، تقریبا یک دهم آن هستند و همینطور فاصله ی آنها از ما بسیار بسیار بیشتر از NGC 7331 است. حدود 10 برابر دورترند. همنشینی آنها در آسمان با NGC 7331 کاملا اتفاقی است. این گروه ظاهری از کهکشان ها را با نام «دیر لیک» (Deer Lick) یا «چشمه ی شور» هم می شناسیم.

Thursday, July 10

کالوریس

اینجا، گستره ی برخوردی «کالوریس» یکی از محوطه های برخوردی باستانی منظومه ی شمسی مان در عطارد است. محوطه ای که از برخورد سنگ های سرگردان سیارک گونه در ابتدای تولد منظومه پدید آمده است. گستره ی این محوطه نزدیک به 1500 کیلومتر مربع است و رنگ زردی که در تصویر نهفته، از تشدید رنگ حقیقی سیاره پدید آمده است. اطلاعات مربوط به این عکس از اولین پرواز کاوشگر «مسنجر» بر فراز عطارد در 24 دی ماه سال گذشته و به کمک ابزار MDIS بدست آمده اند. گمان می رود لکه های نارنجی رنگی که در کناره های این پهنه ی وسیع دیده می شود، حاصل گدازه هایی باشند که از آتشفشان ها بیرون می آیند. مدارک جدید نشان می دهد این سطوح صاف روی عطارد زمانی گذرگاه گدازه های سوزان بودند. از دیگر کشفیاتی که کاوشگر مسنجر درباره ی عطارد انجام داده می توان به کشف شواهدی دال بر وجود میدان مغناطیسی مانند زمین در اطراف عطارد،اشاره کرد که حاصل فرایند مولد-مانندی در هسته ی بزرگ سیاره است. همچنین دریافتیم که پوسته ی سیاره ی پس از خنک شدن هسته ی آن به شکل معنی داری منقبض شده است.

Tuesday, July 8

در قلب خوشه ی سنبله

خوشه ی کهکشانی سنبله، نزدیک ترین خوشه ی کهکشانی به کهشان ما، راه شیری است. این خوشه چنان نزدیک است که وسعت آن در آسمان نزدیک 5 درجه است (تقریبا معادل 10 برابر گستره ی ماه کامل در آسمان). قلب این خوشه در فاصله ی 90 میلیون سال نوری از ما در کیهان جای گرفته و با این فاصله نزدیکترین خوشه ی کهکشانی به ما به حساب می آید. این خوشه بالغ بر 2000 کهکشان را در خود جای داده است و نیروهای کشندی آن روی کهکشان های خوشه ی محلی، که راه شیری خودمان(فارسی) هم در آن قرار دارد تاثیر می گذارد و و آنها را به سمت خود می کشد. خوشه تنها کهکشان هایی پر از ستاره ندارد. این کهشکان ها گازهای فراوان و گداخته ای دارند که در طول موج اشعه ی ایکس تابش می کنند. نوع حرکت کهکشان ها نشان می دهد که ماده ی تاریک زیادی - بیش از تمام آنچه ما از ماده ی آشکار(مرئی) می بینیم - در این مجموعه وجود دارد. تصویر بالا که قلب خوشه ی کهکشانی سنبله را نشان می دهد، اجرام مسیه ی درخشانی را در خود جای داده است. مثل چشمان مارکاریان در بالا، سمت چپ و M86(فارسی) کمی بالاتر و سمت راست مرکز تصویر، M84 در سمت راست که به زیبایی کهکشان مارپیچی NGC4388 در پایین و سمت راست می بینیم.

Monday, July 7

در قطب جنوب زمین که باشید این نمای نفس گیر آسمان، بالای سرتان خواهد بود. در سمت راست و بالا چهار ستاره ی نورانی، محدوده ی صورت فلکی معروف صلیب جنوبی را نشان می دهند که به آن چلیپا هم می گویند. ستاره ی بالایی این صورت فلکی، ستاره ای نارنجی است که با نام گامای چلیپا شناخته می شود. نواری از مواد و گرد و غبار و ستارگان(فارسی) که در مرکز تصویر دیده می شود، بخشی از کهکشان راه شیری ما است. کمی پایین تر از صلیب جنوبی، به سمت چپ که برویم سحابی معروف گونی زغال جای گرفته و در سمت دیگر تصویر گاز های درخشان، سحابی شاه تخته (سحابی کارینا)(فارسی) دیده می شود. صورت فلکی صلیب جنوبی چنان معروف است که حتی در پرچم استرالیا هم نقش بسته است.